Khẩu, động, lý và tâm

Con người thường bộc lộ bản chất của mình qua lời nói (khẩu) và hành động (động), trong đó hành động là cái quyết định. Hai hành vi này đều được thực hiện dưới sự điều khiển song song của hệ thần kinh trung ương, tức lý trí (lý) và bản tính thiện của lương tâm (tâm). Tuy nhiên, khổ nỗi con người lại luôn bị chi phối bởi tính tự nhiên như mọi sinh vật khác, trong đó nổi trội là “tham” để sinh và “dục” để tồn, khi xã hội phát triển người ta còn vì chữ “sĩ”. Do vậy, mới có nhiều hạng người cố che dấu cái “tham” cái “dục” bằng những lời nói “ngọt như mía lùi”, thiên hạ xếp họ là “khẩu phật tâm xà”. Cũng có hạng người, tuy bản tính thiện nổi trội, nhưng vì chữ “sĩ “năng quá, hay đơn giản chỉ muốn cho “sướng miệng” hoặc để xã stress mà có lời nói hành động nhiều khi quá quắc… có lẻ nên xếp họ vào nhóm “ khẩu xà tâm phật”, có được không?